Улуустааҕы Горнай полициятын Ис дьыала отдела өссө төгүл улууспут олохтоохторун массыанньыктартан уонна түөкүттэртэн сэрэхтээх буоларгытыгар ыҥырар.
Билиҥҥи кэмҥэ бөрөстүүбүнньүктэр, аныгы олох сайдыытын кытары тэҥҥэ сайдан, хардыылаан иһэллэр. Күннээҕи эйгэҕэ туттар куйаар ситимин, суотабай сибээһи туһанан, дьону албынныыллара элбээн дьиксиннэрэр.
Түөкүттэр аҕам саастаах, биэнсийэҕэ олорор дьону итэҕэллэрин туһанан, минньигэс тылларыгар киллэрэн, албыннаан, бэйэлэрин санааларын толороллор.
Эһиги түөкүннээһиҥҥэ түбэспэт туһугар маннык сүбэлэри билэргит булгуччулаах:
1.Билбэт дьоҥҥут төлөпүөҥҥүтүгэр эрийдэхтэринэ, бэйэҕит туһунан информацияны биэримэҥ;
2. Банковскай эбэтэр кредитнай картаҕыт нүөмэрин, ПИН-кодун этимэҥ;
3. Пин-кодкутун каартаҕытын кытта илдьэ сылдьымаҥ;
4. Банковскай картаҕытын бэйэҕит эрэ туттуҥ, атын дьоҥҥо биэримэҥ;
5. Суотабай төлөпүөҥҥэ холбоно сылдьар «Мобильнай бааҥҥытын» атын дьоннорго тыыттарымаҥ;
6. Билбэт нүөмэргититтэн кэлэр «СМС» — ка эппиэттээмэҥ.
7. Whatsapp, Telegram, МАХ, уонна да атын меccенджерга кэлэр араас ссылкаларынан кииримэҥ, арыйымаҥ, көрүмэҥ (холобур: «эн хаартыскан манна тахсыбыт» ,«эн лотерейаҕа сүүйдүҥ», «билсии сайтара», «инвестиция араас көрүҥнэрэ», «түргэн харчы ылыыта», «техподдержка сайтара» уо. д. а.).
8. Интернет массыанньыктара биир сиргэ олорботтор, күнтэн күн сайдан иһэллэр. «Искуственный интеллект» эбэтэр ИИ нөҥүө кими баҕарар үтүгүннэрэн оҥорон, видео устан, саҥардан оҥороллор, полиция, ФСБ сотрудниктара, Банк үлэһиттэрэ буолан кубулунан эрийиэхтэрин сөп.
9. «Госуслуги» парольун кимиэхэ да этимэҥ. Өскөтүн «Госулуги» кыайан киирбэт, эбэтэр атын киһи киирбит диир буоллахытына, суһаллык чугастааҕы «Мои документы» офиһыгар баран бэрэбиэркэлиэххитин сөп.
10. Туохтан эмэ сэрэннэххитинэ, саарбаҕалаатаххытына тута бааҥҥа эрийэн, картаҕытын «Блокируйдатыҥ». Эбэтэр полицияҕа маннык нүөмэрдэргэ эрийэн биллэри; 4-16-20, 4-17-71, 4-22-22.
Убаастабыллаах улууспут олохтоохторо, массыанньыктар угаайыларыгар киирэн биэрбэт туһуттан, чугас дьоҥҥутугар, аймахтаргытыгар, сүбэлээн-амалаан сэрэтиэҕиҥ, түөкүттэр илиилэригэр киирэн биэримэҥ.
Ис дьыала Горнайдааҕы отделениятын полицията.