МАҤАНЫ. Улуус баһылыга Никита Андреев Маалтааныга, Маҥаныга үлэтин билиһиннэриитин кэмигэр үлэ бөлөҕөр элбэх хайысхалаах киин үлэһиттэрэ сылдьыһаллар. Бу сырыыга тэрилтэ исписэлииһэ Мотрена Яковлева элбэх киһи сылдьыбытын бэлиэтээтэ. Өҥөнөн туһаммыт дьон миэстэтигэр докумуоннарын толорон, сүбэ-ама ылан, санааларын ситтилэр. Олохтоохтор тустаах салайааччылар үлэлэрин сырдатыыларын кэнниттэн, боппуруостарга киирдилэр.
Маҥаныга аҕам саастаах Алексей Александров урукку сылларга тэриллибит «Чокуур» кооператив аатыгар сурулла сылдьар сирин-уотун докумуона быһаарылларыгар этиилээх. Киэҥ-куоҥ сир тыа хаһаайыстыбата сайдыытыгар олук уурар кыахтааҕын эттэ. Ойуурга турар үүтээн сирин, ыраах айанныы барбакка, докумуонун миэстэтигэр оҥорторору ситиэххэ сөп этэ диир.
Эрэл Степанов улууспутугар Гостехнадзор тэрилтэтэ үлэтин тохтоппутунан, кэлэр өттүгэр тыраахтардаах дьон тиэхиньикэлэрин көрүүтүн, регистрациятын хайдах быһыылаахтык ааһалларын интэриэһиргэстэ. Лидия Варламова чэпчэтиилээх эмп кэмигэр кэлбэтин, барыларыгар кэмигэр тиксибэтин эттэ.
Аҕыйах сыллааҕыта Сахая Илюхина дьиэ кэргэнэ кыс ортото олорор дьиэлэрэ уокка былдьанан, улахан иэдээҥҥэ түбэспиттэрэ. Элбэх оҕолоох дьиэ кэргэн хаһаайката ыарахан кэмнэригэр күүс-көмө, өйөбүл буолбут биир дойдулаахтарыгар, улуус салалтатыгар истиҥ махталын тириэртэ. «Норуот күүһэ – көмүөл күүһэ» диэн мээнэҕэ эппэттэр. Ааспыт сылга саҥа дьиэ көҥдөйүн дьэндэтэн, быйыл хайаан да киирэргэ былаанныыллар.
Урукку кэмтэн Маҥаны олохтоохторо түмсүүлээхтэрин билэбит. Көхтөөх субуотунньуктарга күргүөмүнэн тахсаллар. Кыһалҕаҕа ылларбыт дьоҥҥо илиилэри мэлдьи ууналлар. Нэһилиэктэрин историятын үйэтитэр, кэнчээри ыччаттарыгар сырдатар, хаалларар туһуттан, түмэл тута сылдьаллар. Ити дириҥ ис хоһоонноох үлэ барарыгар «Үтүө дьыала» ыҥырыытынан, хамсааһын бара турара кэрэхсэбиллээх.
Маҥаныга үгүс нэһилиэктэрбитигэр курдук, сүрүн социальнай объектар урукку кэмнээҕи тутуулар. Быйылгы тымныы кыстыкка олохтоох ОДьКХ үлэһиттэрэ эппиэтинэстээхтик бэлэмнэнэн, көрөн-истэн этэҥҥэ туораатыбыт диэн махтаналлар.
Түмүккэ Никита Андреев улуус социальнай-экономическай сайдыытыгар киллэрсибит үтүөлэрин иһин Петр Васильевка, Илья Чемезовка, Дария Максимоваҕа, Юрий Антоновка, Анна Ивановаҕа Махтал суруктары туттарда. Онтон нэһилиэк баһылыга Михаил Текеянов элбэх хайысхалаах киин үлэһитигэр Мотрена Яковлеваҕа өйөбүлүн иһин махтанан туран, анал бэлэҕин уунна. Ону таһынан элбэх оҕолоох дьиэ кэргэн ийэтигэр, эбэтигэр Альбина Христофороваҕа «Маҥаны нэһилиэгэ сайдыытыгар иһин» бэлиэнэн наҕараадалаабытын дьон дохсун ытыс тыаһынан эҕэрдэлээтилэр.
Вячеслав Алексеев